In maart trok ik samen met collega Lien en 9 studenten sociaal werk richting Valence om deel te nemen aan een ‘blended intensive program’ met als thema ‘service users as expert by experience’. In totaal namen 38 studenten en 9 docenten uit 4 verschillende EU landen (Frankrijk, Ierland, Zweden en België) deel. Samen met Franse sociaal werkers en ervaringsdeskundigen bogen we ons over het thema ‘family migration’.
In het sociaal werk zijn er overal ter wereld overeenkomsten te vinden. Of je nu in Zweden, België, Ierland of Frankrijk studeert, de kernprincipes en uitdagingen blijven vaak dezelfde. Een van deze uitdagingen, die diep geworteld is in de menselijke geschiedenis, is migratie en meer specifiek, de ervaring van families die hun land verlaten op zoek naar asiel in een ander land, stond centraal in onze aandacht tijdens die week.
Toekomstige maatschappelijk werkers krijgen waarschijnlijk in hun carrière te maken met mensen die zich in deze complexe situatie bevinden. Wellicht komen ze ooit in contact met vrouwen, mannen en kinderen die hun thuis hebben moeten verlaten vanwege verschillende redenen, zoals politieke conflicten, oorlog, economische moeilijkheden of persoonlijke veiligheidskwesties.
Voor een sociaal werker is het cruciaal om zich bewust te zijn van de diverse behoeften en uitdagingen waarmee deze individuen en gezinnen worden geconfronteerd. Van emotionele trauma’s tot praktische obstakels bij het integreren in een nieuw land, als sociaal werker speel je een belangrijke rol in het bieden van ondersteuning en begeleiding.
Door onze studenten zich te laten verdiepen in deze thematiek en door empathie en begrip te tonen, kunnen ze een positieve impact hebben op het leven van degenen die ze helpen. Of zoals een ervaringsdeskundige zei: ‘For you it is just a job, for me it’s my life.’
Deze week was een uitdaging: de studenten kenden elkaar niet op voorhand maar moesten de hele week samen school lopen, bezoeken afleggen en werken aan opdrachten. De verschillen tussen de landen bleken soms groter dan gedacht. De studenten verschilden ook sterk in leeftijd: de jongste student was 19 jaar en de oudste 49 jaar. Ook deze intergenerationele verschillen moesten de studenten overwinnen.
De studenten konden aan de lijve ondervinden hoe taal een barrière kan zijn. Alleen voor de Ieren was Engels de moedertaal. De Belgische studenten switchten relatief vlot tussen het Engels en het Frans hoewel het soms zoeken was naar de juiste en gepaste woorden. Op deze manier ontdekten de studenten hoe moeilijk het moet zijn voor migranten om aan te komen in een land waarvan de taal niet kennen. Voor veel onder hen was dit een echte eye-opener.
“Ik zal de moeilijkheden die we ondervonden op taalvlak deze week nooit vergeten in mijn later beroep als sociaal werker. Hoewel Engels onze gemeenschappelijke voertaal was, liepen de frustraties soms hoog op als we niet de exacte woorden konden vinden om onze gevoelens of gedachten tegenover elkaar te kunnen uiten.”
Het leren van ervaringsdeskundigen kent vele voordelen.
- Ervaringsdeskundigen delen hun persoonlijke ervaringen, wat kan leiden tot waardevolle lessen die niet altijd te vinden zijn in boeken.
- Door te luisteren naar hun verhalen kunnen studenten hun vermogen om empathie te tonen vergroten en een dieper begrip ontwikkelen voor de complexiteit van bepaalde situaties.
- Ervaringsdeskundigen delen vaak nuttige tips en strategieën die ze hebben ontwikkeld om met uitdagingen om te gaan. Deze kunnen direct toepasbaar zijn in verschillende situaties.
- Het horen van verhalen van mensen die obstakels hebben overwonnen, kan inspirerend zijn en hen motiveren om hun eigen uitdagingen aan te gaan.
- Empowerment en inclusie: Door ervaringsdeskundigen te betrekken bij leer- en ontwikkelingsprocessen, kunnen we bijdragen aan empowerment en inclusie. Het erkennen en waarderen van de stem van de ervaringsdeskundige helpt een omgeving te creëren waarin iedereen wordt aangemoedigd om deel te nemen en bij te dragen, ongeacht hun achtergrond.
Zowel studenten als docenten waren dankbaar voor de leerkansen deze week. Via deze internationale leerweek kregen ze de kans om bij te dragen aan een meer inclusieve en ondersteunende samenleving voor iedereen, ongeacht hun achtergrond of afkomst.